Museumdefinitie

De term museum is niet beschermd en daarom voor iedereen vrij te gebruiken. De Museumvereniging, als brancheorganisatie voor de Nederlandse musea, ziet het als een van haar taken duidelijkheid te geven over de definitie van een museum.

De internationale museumdefinitie, opgesteld  door het International Council of Museums (ICOM) luidt als volgt: 'A museum is a non-profit, permanent institution in the service of society and its development, open to the public, which acquires, conserves, researches, communicates and exhibits the tangible and intangible heritage of humanity and its environment for the purposes of education, study and enjoyment. This definition is a reference in the international community' (ICOM 2007). 

Immaterieel erfgoed

Sinds de ICOM-conferentie in Seoul, Zuid-Korea (oktober 2004) bevat de definitie ook immaterieel erfgoed. Krachtens deze definitie is een museum een permanente instelling, niet gericht op het maken van winst.

Nederlande vertaling ICOM-definitie

De Nederlandse vertaling van de door ICOM gestelde definitie van een museum is als volgt verwoord: 'Een museum is een permanente instelling, niet gericht op het behalen van winst, toegankelijk voor publiek, die ten dienste staat van de samenleving en haar ontwikkeling. Een museum verwerft, behoudt, onderzoekt, presenteert, documenteert en geeft bekendheid aan de materiële en immateriële getuigenissen van de mens en zijn omgeving, voor doeleinden van studie, educatie en genoegen.' 

Onderweg naar een nieuwe definitie

Het International Council of Museums (ICOM) heeft in 2019 een nieuwe museumdefinitie aangekondigd: een definitie die het bestaansrecht en de kerntaken van musea omschrijft. Op de Algemene Vergadering van ICOM (7 september 2019, Kyoto) heeft ruim 70% van de leden gestemd voor uitstel van deze nieuwe definitie. Lees er hier meer over. 

Voorwaarde voor lidmaatschap

Musea die lid willen worden van de Museumvereniging dienen zich te registreren bij het Museumregister. Op deze wijze laten zij zien dat zij aantoonbaar voldoen aan de ICOM-definitie van een museum. 

Verschillende rechtsvormen

Welke musea komen in aanmerking voor registratie? Particuliere musea en musea ondergebracht in een personenvennootschap doorgaans niet, omdat de continuïteit ervan onvoldoende is gewaarborgd. Ook naamloze vennootschappen en besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid zijn niet geschikt als rechtsvorm van een museum, omdat ze krachtens wetsduiding gericht zijn op het maken van winst en de uitkering daarvan aan aandeelhouders. Nevenactiviteiten als een museumwinkel en horecavoorziening mogen wel zijn ondergebracht in een N.V. of een B.V. Het krachtens wetsduiding gericht zijn op het maken van winst is overigens iets anders is dan het maken van winst op zich: ook stichtingen en verenigingen mogen winst maken en die gebruiken overeenkomstig de statutaire doelstelling.

Meer informatie over dit onderwerp?

Meer informatie over dit onderwerp?

We helpen je graag verder.

Meer informatie over dit onderwerp?

Meer informatie over dit onderwerp?

We helpen je graag verder.