Museumvereniging

Museumvereniging

MUSEUMBERICHTEN AUGUSTUS 2012

 

Lees hier de hele Museumberichten

Schrijf u in en ontvang voortaan elke maand Museumberichten. Gratis!
Oudere Museumberichten.

Geen overbodige luxe

Onlangs was ik in Rio de Janeiro. Op uitnodiging van de UNESCO mocht ik me samen met vijftig andere ‘experts’ buigen over de vraag of musea niet beter beschermd konden worden. Gastland Brazilië had in de UNESCO aangedrongen op een nieuwe conventie specifiek voor musea. Of dat echt nodig was, moesten de experts maar zeggen. Als voorzitter van het Netwerk van Europese Museumorganisaties (NEMO) werd ik expert genoeg geacht.

Welke gevaren lopen musea? Tegen het decor van het nouveau riche-strand van Barra de Tijuca spraken de experts uit diverse landen in diverse talen drie dagen lang over deze vraag in vergaderzalen zonder daglicht. Het antwoord verschilt wereldwijd nogal. In ‘old Europe’ zijn de overheidsbezuinigingen het grootste probleem, in de BRIC-landen (Brazilië, Rusland, India & China) kan de overheid de groei van het aantal musea niet bijbenen. In Afrika lijdt men vooral onder de illegale handel in Afrikaans erfgoed.

De gevaren voor musea verschillen per continent. Opvallend is dat men de oplossing in dezelfde richting zoekt: maatschappelijke inbedding. Zoals in Europa musea houvast zoeken in de maatschappij als antwoord op de vele bezuinigingen, zoekt men in Latijns Amerika bijvoorbeeld naar de gemeenschap als bron van bestaan, mede omdat daar het meeste - veelal immateriële - erfgoed te vinden is. Erkenning van de maatschappelijke functie van musea door de overheid is overal nodig.

Neem Uganda, dat van plan was het enige nationale museum op te offeren om de kostbare grond waarop het staat te kunnen verkopen. Totdat de bevolking in opstand kwam onder het mom You can’t sell your history en de politici eieren voor hun geld kozen. Een maatschappelijk draagvlak om jaloers op te worden. Ongeloof was dan ook mijn deel toen ik vertelde dat Nederland het Tropenmuseum dreigde te sluiten. The Tropen closed? You’re kidding.

Of het nu aan het afgelegen hotel lag, de uitbundige all-white sambaparty of het tropische strand op loopafstand, wij vonden elkaar in het idee dat Unesco haar leden zou moeten aanbevelen de maatschappelijke functie van musea te erkennen en musea in staat te stellen die uit te voeren. Zelfs in Nederland is dat geen overbodige luxe.

Najaar 2013 op z’n vroegst weten we of Unesco hier gehoor aan geeft.

Het volledige verslag 


1805 keer bekeken